Trajnimi Autogjenik i Schultz-it (T.A.) është një teknikë relaksimi e krijuar dhe zhvilluar në vitin 1932 nga Johannes Schultz, mjek dhe psikiatër gjerman.
Fjala T.A. përbëhet nga ‘Training‘, që mund të përkthehet si stërvitje ose ushtrim, dhe ‘Autogenic‘, që do të thotë spontan ose që gjenerohet nga vetvetja.
Schultz e përpunoi T.A.-në duke lexuar gjithçka që mundi rreth jogës dhe disiplinave të tjera psikofizike orientale, por edhe përmes studimit dhe eksperimentimit me hipnozën dhe autosugjestionin.
T.A. është një ndërthurje e këtyre teknikave dhe prodhon te ata që e praktikojnë modifikime të vërteta fiziologjike (sidomos të tonusit muskulor dhe pragjeve të aktivizimit të Sistemit Nervor Vegjetativ) si dhe modifikime psikike.
Qëllimi i metodës është të mundësojë aftësinë për të arritur një gjendje qetësie psikike dhe relaksimi muskulor, e cila përkufizohet si gjendje autogjene ose ndryshim autogjenik.
Kjo gjendje karakterizohet nga fillimi automatik i ndryshimeve specifike trupore dhe psikike, sipas radhës së përcaktuar nga ushtrimet.
T.A.-ja është i ndarë në dy faza:
- faza e parë përfshin ushtrime të orientuara kryesisht drejt trupit dhe përbën atë që quhet cikli i ulët ose somatik;
- faza e dytë përfshin ushtrime të orientuara kryesisht drejt mendjes dhe përbën ciklin e lartë ose psikik.
Cikli i ulët i T.A.-së mundëson arritjen e relaksimit të muskujve të gjymtyrëve, enëve të gjakut, muskulit të zemrës, sistemit të frymëmarrjes, organeve të barkut, si dhe muskujve të ballit dhe të kokës.
Metoda përdor formula udhëzuese, domethënë shprehje të shkurtra që përmbledhin natyrën e ndjesive dhe nxisin shfaqjen e tyre.
Formula e parë udhëzuese është si vijon: ‘Unë jam i qetë (e qetë)’.
Përmes vetë-administrimit të formulës udhëzuese, subjekti sugjestionon veten, domethënë ai nxit ndjesinë e shprehur në formulë.
Formula mund të përsëritet me mendje, të vizualizohet ose të dëgjohet, sipas nevojave të secilit person.
Formulat udhëzuese veprojnë si paraqitje mendore të ndjesive dhe kështu i japin subjektit një vërtetim të potencialeve të mendjes së tij, të cilat ende nuk janë shfrytëzuar.
Sipas Schultz-it, përmes praktikimit të ciklit të ulët të trajnimit autogjen mund të arrihen objektivat e mëposhtëm:
- çlodhje dhe rikuperim i energjisë;
- vetëqetësim;
- vetërregullimi i funksioneve trupore të konsideruara të pavullnetshme (p.sh. tensioni i gjakut);
- përmirësimi i performancës (kujtesa, të mësuarit, etj.);
- eliminimi ose zvogëlimi i perceptimit të dhimbjes;
- vetëpërcaktim;
- autokritikë dhe vetëkontroll.
Kjo teknikë nuk u drejtohet ekskluzivisht subjekteve me probleme psikologjike apo psikopatologjike, por gjithashtu dhe mbi të gjitha të rriturve të shëndetshëm dhe shumë të motivuar.
Përkundrazi, ajo nuk rekomandohet për fëmijët, për subjektet që vuajnë nga psikopatologji të rënda, për disa subjekte me aftësi të kufizuara ose me deficite të rënda mendore, si dhe në fazat akute të sëmundjeve të zemrës.
Cikli i lartë i trajnimit autogjen është i rezervuar vetëm për të rriturit e shëndetshëm dhe të motivuar, të interesuar në aspektet vëzhguese të vetvetes dhe funksionet më të larta psikike, dhe kryesisht përdor vizualizimin mendor (Çfarë janë imazhet mendore?; Roli i imazheve mendore në psikoterapinë kognitive- sjellëse).
Përmes ciklit të ushtrimeve psikike është e mundur që:
- të njihni ngjyrën tuaj personale;
- të përfytyrojë ngjyrat e spektrit të dukshëm;
- të përfytyrojë objekte konkrete;
- të përfytyrojë koncepte abstrakte;
- të krijojë përvoja simbolike të gjendjes emocionale të dëshiruar;
- të përfytyrojë një person;
- t’i drejtoni pyetje të pavetëdijshmes dhe të përballeni me problemet ekzistenciale.
Për të qenë në gjendje të kryeni ushtrimet e ciklit të lartë, është thelbësore të përvetësoni në mënyrë perfekte ushtrimet e ciklit të ulët dhe të jeni në gjendje t’i realizoni ato plotësisht, me siguri dhe shpejtësi.
Ndryshe nga T.A., Relaksimi Progresiv i Muskujve nuk ka kundërindikacione specifike (përveç rasteve me patologji muskulo-skeletore të papajtueshme me tensionimin dhe relaksimin vullnetar të muskujve, si për shembull kontraktimet akute ose dëmtimet strukturore) dhe është një nga teknikat e pakta të relaksimit që mund të aplikohet në të gjitha moshat (duke filluar nga mosha 3-5 vjeç).
Teknika të tjera relaksimi përdorin imazhet mendore (Relaksimi Imagjinativ), Meditimin, vokalizimet (si përdorimi i Mantra-ve në teknika të caktuara meditimi), Biofeedback-un Periferik (një instrument elektronik dhe i kompjuterizuar), asanat (pozicionet e jogës), etj.
Burimet kryesore të referencës bibliografike dhe informacione shtesë:
Schultz, J. H. (1993) Il Training Autogeno. Metodo di autodistensione da concentrazione psichica. Vol. II – Esercizi superiori. Feltrinelli Editore, Milano.
Schultz, J. H. (1987) Il Training Autogeno. Metodo di autodistensione da concentrazione psichica. Vol. I – Esercizi inferiori. Feltrinelli Editore, Milano.
